NEET-UG 2026 પેપર લીક કૌભાંડ બાદ નેશનલ ટેસ્ટિંગ એજન્સી (NTA) અને કેન્દ્ર સરકારે આ વખતે કોઈપણ પ્રકારની ગેરરીતિ ન થાય તે માટે અભૂતપૂર્વ સુરક્ષા વ્યવસ્થા ગોઠવી છે. 21 જૂને યોજાનારી NEET-UG રી-ટેસ્ટ પહેલાં પ્રશ્નપત્ર તૈયાર કરનારા તમામ નિષ્ણાતો, મોડરેટરો, અનુવાદકો અને ગોપનીય પ્રક્રિયા સાથે સંકળાયેલા અન્ય લોકોને એક ગુપ્ત અને અત્યંત સુરક્ષિત સ્થળે ખસેડી દેવામાં આવ્યા છે. ત્યાં તેમને લગભગ સંપૂર્ણ એકાંતમાં રાખવામાં આવ્યા છે અને રી-ટેસ્ટ પૂર્ણ ન થાય ત્યાં સુધી બહારની દુનિયા સાથેનો તેમનો સંપર્ક લગભગ સંપૂર્ણપણે કાપી નાખવામાં આવ્યો છે.
આ અસાધારણ પગલાં પાછળનું મુખ્ય કારણ અગાઉની NEET-UG પરીક્ષામાં થયેલો પેપર લીક વિવાદ છે. આ કેસની તપાસ દરમિયાન CBIએ પ્રશ્નપત્ર તૈયાર કરવાની પ્રક્રિયા સાથે સંકળાયેલા અનેક નિષ્ણાતો અને પેપર સેટર્સની ધરપકડ કરી હતી. ત્યારબાદ મૂળ પરીક્ષા રદ કરવાની ફરજ પડી હતી અને હવે 21 જૂને ફરીથી પરીક્ષા યોજવામાં આવી રહી છે.
ટાઇમ્સ ઑફ ઇન્ડિયાના અહેવાલ અનુસાર સુરક્ષિત સ્થળે રાખવામાં આવેલા તમામ નિષ્ણાતો પર સતત નજર રાખવામાં આવી રહી છે. મોબાઇલ ફોન, લેપટોપ, સ્માર્ટવોચ સહિતના તમામ ઇલેક્ટ્રોનિક અને સંચાર સાધનો પર પ્રતિબંધ મૂકવામાં આવ્યો છે. ઇન્ટરનેટ ઍક્સેસ પણ અત્યંત મર્યાદિત રાખવામાં આવી છે અને માત્ર અધિકૃત અધિકારીઓને જ ત્યાં પ્રવેશવાની મંજૂરી આપવામાં આવી છે. અધિકારીઓનું કહેવું છે કે પરીક્ષા સંબંધિત કોઈપણ માહિતી બહાર ન જાય તેની ખાતરી કરવા માટે આ વ્યવસ્થા કરવામાં આવી છે.
21 જૂને બપોરે 2 વાગ્યાથી સાંજે 5:15 વાગ્યા સુધી યોજાનારી આ રી-ટેસ્ટમાં અંદાજે 22 લાખથી વધુ વિદ્યાર્થીઓ ભાગ લેશે. પરીક્ષા ભારતમાં 551 શહેરો અને વિદેશના 14 શહેરોમાં પેન-એન્ડ-પેપર મોડમાં યોજાશે.
અધિકારીઓના જણાવ્યા અનુસાર આ વખતે માત્ર પ્રશ્નપત્ર નિર્માતાઓને અલગ રાખવા પૂરતું જ નહીં, પરંતુ સમગ્ર પરીક્ષા પ્રક્રિયાને અનેક સ્તરની સુરક્ષા હેઠળ મૂકવામાં આવી છે. પ્રશ્નપત્ર તૈયાર કરવું, અનુવાદ કરવો, મોડરેશન, પ્રિન્ટિંગ, પેકેજિંગ, સંગ્રહ, પરિવહન અને વિતરણ જેવી દરેક પ્રક્રિયાની અલગ-અલગ દેખરેખ રાખવામાં આવી રહી છે. સમગ્ર સિસ્ટમને એવા વિભાગોમાં વહેંચવામાં આવી છે કે કોઈ એક વ્યક્તિ કે જૂથ પાસે સમગ્ર પ્રક્રિયાની સંપૂર્ણ માહિતી ન હોય.
પ્રશ્નપત્રોના પરિવહનને લઈને પણ વિશેષ વ્યવસ્થા કરવામાં આવી રહી છે. અહેવાલ મુજબ સરકાર દેશભરમાં પરીક્ષા સામગ્રીના સુરક્ષિત પરિવહન માટે ભારતીય વાયુસેનાના વિમાનોનો ઉપયોગ કરવાની સંભાવના પણ તપાસી રહી છે.
બીજી તરફ સોશિયલ મીડિયા, મેસેજિંગ એપ્સ અને વિવિધ ઑનલાઇન ફોરમ્સ પર ચોવીસે કલાક નજર રાખવામાં આવી રહી છે. નકલી પ્રશ્નપત્રો, ભ્રામક માહિતી અથવા શંકાસ્પદ પ્રવૃત્તિઓ ઝડપથી શોધી કાઢવા માટે ખાસ મોનિટરિંગ સેલ કાર્યરત કરવામાં આવ્યા છે.
મીડિયાએ સૂત્રોને ટાંકીને જણાવ્યું છે કે કેન્દ્રીય શિક્ષણમંત્રી ધર્મેન્દ્ર પ્રધાને અધિકારીઓને સ્પષ્ટ સૂચના આપી છે કે અગાઉની પરીક્ષા દરમિયાન સામે આવેલી દરેક ખામી દૂર કરવામાં આવે અને રી-ટેસ્ટ દરમિયાન કોઈપણ પ્રકારની ગેરરીતિ માટે જરાય અવકાશ ન રહે.
