Sunday, April 14, 2024
More
    હોમપેજસંપાદકની પસંદઆખરે YouTubeએ સરકારના આદેશનું પાલન કરીને ભારતમાં ધ્રુવ રાઠીનો વિવાદિત વિડીયો બ્લૉક...

    આખરે YouTubeએ સરકારના આદેશનું પાલન કરીને ભારતમાં ધ્રુવ રાઠીનો વિવાદિત વિડીયો બ્લૉક કર્યો: પરંતુ સરકારના આદેશ પછી તેને કોણે જાણ કરી તે પ્રશ્ન હજુ યથાવત

    જ્યારે YouTube એ ધ્રુવ રાઠી દ્વારા વિડિયો માટે અપવાદ દર્શાવ્યા પછી આદેશનું પાલન કર્યું છે, ત્યારે મોટી ટેક કંપનીઓને તેમના પ્લેટફોર્મ પર ચોક્કસ નેરેટિવને પ્રચલિત કરવામાં મદદ કરવા અંગેના પ્રશ્નો એ ચિંતાનો વિષય છે જેને ભારત સરકારે તમામ ગંભીરતાથી ધ્યાનમાં લેવો જોઈએ.

    - Advertisement -

    સોમવારે (26 સપ્ટેમ્બર 2022), માહિતી અને પ્રસારણ મંત્રાલય (I&B) એ IT નિયમો 2021, જે , આંતરિક સુરક્ષા અથવા રાષ્ટ્રની કાયદો અને વ્યવસ્થા જાળવવા માટે સરકારને સાર્વભૌમ અખંડિતતા માટે જોખમ તરીકે જોવામાં આવતી ડિજિટલ સામગ્રીને અવરોધિત કરવાની સત્તા આપે છે, હેઠળ 10 YouTube ચેનલોમાંથી 45 YouTube વિડીયોને અવરોધિત કરવાનો નિર્ણય કર્યો હતો. OpIndia એ ગઈકાલે રાત્રે (સોમવાર, 26 સપ્ટેમ્બર) અહેવાલ આપ્યો હતો કે જ્યાં સુધી તે સૂચિમાંના એક વિડીયોનો સંબંધ છે ત્યાં સુધી YouTube સરકારી આદેશનું પાલન કરવામાં નિષ્ફળ રહ્યું છે. મંત્રાલય દ્વારા આપવામાં આવેલી યાદીમાં એક વિડીયો લોકપ્રિય યુટ્યુબર ધ્રુવ રાઠીનો હતો.

    રાઠીને AAP તરફી ટીકાકાર તરીકે ઓળખવામાં આવે છે અને તેમના વિવેચકો દ્વારા તેમના વિડીયો દ્વારા ખોટી માહિતી અને પ્રચાર ફેલાવવાનો આરોપ મૂકવામાં આવ્યો છે. ભારત સરકાર દ્વારા બ્લોક લિસ્ટમાં સામેલ કરવામાં આવેલા વિડીયોમાં રાઠીએ ભારતનો વિકૃત નકશો સામેલ કર્યો હતો જેમાં કાશ્મીરના કેટલાક ભાગોને પાકિસ્તાનના ભાગ અથવા ‘વિવાદિત’ તરીકે દર્શાવવામાં આવ્યા હતા. ભારતનો આવો નકશો રાખવો એ સજાપાત્ર ગુનો છે.

    જ્યારે YouTube એ અન્ય તમામ વિડિયોને બ્લોક કરી દીધા હતા, ત્યારે યુટ્યુબર ધ્રુવ રાઠીનો આ ખાસ વિડીયો સરકાર દ્વારા એક પ્રેસ રિલીઝ દ્વારા નિર્ણયની જાણ કર્યાના કલાકો પછી ઓનલાઈન રહ્યો હતો. સોમવારે સાંજે એનડીટીવીના વરિષ્ઠ પત્રકાર અખિલેશ શર્માએ ટ્વીટ કર્યું અને ધ્રુવ રાઠીના સંબંધિત વિડીયોનો સ્ક્રીનશોટ સામેલ કર્યો. જો કે, ઘણી વ્યક્તિઓએ શર્માને પ્રતિભાવ આપતાં જણાવ્યું હતું કે જ્યારે સરકારે કન્ટેન્ટને બ્લોક કરવાનો આદેશ આપ્યો હતો, તેમ છતાં તેમનો વિડીયો ભારતીય પ્રેક્ષકો માટે ઉપલબ્ધ હતો.

    - Advertisement -

    યુટ્યુબ દ્વારા સંભવિત આંતરિક મદદ તરફ ધ્યાન દોરતા OpIndia અહેવાલ પછી, હવે તે બહાર આવ્યું છે કે YouTube એ આખરે સરકારની માંગને સ્વીકારી છે અને ભારતીય પ્રેક્ષકો દ્વારા વિડીયોને જોવાથી અવરોધિત કર્યો છે.

    ધ્રુવ રાઠીનો વીડિયો યુટ્યુબ દ્વારા બ્લોક કરવામાં આવ્યો છે

    જ્યારે કોઈ વિડીયોની યુટ્યુબ લિંક પર ક્લિક કરે છે, ત્યારે જે સંદેશ પ્રદર્શિત થાય છે તે કહે છે, “વિડિયો અનુપલબ્ધ: આ સામગ્રી સરકાર દ્વારા કાનૂની ફરિયાદને કારણે આ દેશના ડોમેન પર ઉપલબ્ધ નથી”.

    યુટ્યુબર ધ્રુવ રાઠીનો આ વિડીયો તેમને દ્વારા 11 એપ્રિલ 2022ના રોજ અપલોડ કરવામાં આવ્યો હતો અને તેમાં ઈમરાન ખાને પાકિસ્તાનમાં સત્તા કેમ ગુમાવી તે સમજાવવાનો દાવો કર્યો હતો. ધ્રુવ રાઠી વિવિધ મુદ્દાઓ પર વિડીયો બનાવે છે જ્યાં તે રાજકારણથી લઈને વિજ્ઞાનથી લઈને મૂવીઝથી લઈને મુસાફરી કરવા માટે અને કંઈપણ વિશે સમજાવવાનો દાવો કરે છે. આ વિડીયોમાં “પેઇડ પ્રમોશન” પણ સામેલ છે.

    યુટ્યુબ વિડીયોમાં 4.41 મિનિટે, ધ્રુવ રાઠી દ્વારા ભારતનો વિકૃત નકશો પ્રદર્શિત કરવામાં આવ્યો હતો જેમાં ભારતીય વિસ્તારના કેટલાક ભાગો પાકિસ્તાનમાં દર્શાવવામાં આવ્યા હતા, જેના કારણે આ વિડીયોને I&B મંત્રાલય દ્વારા બ્લોક લિસ્ટમાં સામેલ કરવામાં આવ્યો હતો.

    YouTube ધ્રુવ રાઠી માટે અપવાદ બનાવે છે તેમ, “આંતરિક મદદ” વિશે પ્રશ્નો હજુ પણ બાકી છે

    આ સમગ્ર ફિયાસ્કોમાં જે રસપ્રદ હતું તે હકીકત એ હતી કે ધ્રુવ રાઠીએ, અવરોધિત થતાં પહેલાં, વિડીયો સંપાદિત કર્યો હતો અને તે ભાગને અસ્પષ્ટ કરી દીધો હતો જ્યાં કાશ્મીરને પાકિસ્તાનના ભાગ તરીકે દર્શાવવામાં આવ્યું હતું. યુટ્યુબ દ્વારા આખરે વિડીયોને બ્લોક કરવામાં આવે તે પહેલા OpIndiaએ મંત્રાલયના અધિકારીઓ સાથે વાત કરી ત્યારે અમને કહેવામાં આવ્યું કે એવી શંકા છે કે યુટ્યુબનો કોઈ ‘ઈનસાઈડર’ ધ્રુવ રાઠીને મદદ કરી રહ્યો છે.

    “સામાન્ય રીતે YouTube અથવા અન્ય કોઈપણ મધ્યસ્થી વપરાશકર્તાને કાનૂની અથવા એક્ઝિક્યુટિવ ઓર્ડર વિશે માહિતી આપતા પ્રમાણભૂત સંદેશાવ્યવહાર મોકલશે, તેમને નિવારણ માટે સંબંધિત કાયદા અમલીકરણ અથવા સરકારી એજન્સીઓ સાથે વાત કરવાની સલાહ આપશે. આવા સંદેશાવ્યવહારમાં તેમની સામગ્રીનો કયો ચોક્કસ ભાગ સમસ્યારૂપ હતો તેની ચોક્કસ માહિતીનો સમાવેશ થતો નથી. આ સ્પષ્ટપણે કોઈ વ્યક્તિ છે જે રાઠીને સરકારી આદેશને અવગણવામાં મદદ કરવા માટે બહાર જઈ રહ્યો છે.” અધિકારીએ કહ્યું.

    I&B મંત્રાલયના અધિકારીઓએ એવો પણ ખુલાસો કર્યો હતો કે ધ્રુવ રાઠીએ મંત્રાલય દ્વારા માંગવામાં આવેલી માહિતી આપવાની તસ્દી પણ લીધી નથી. OpIndia સહિત ઘણા કન્ટેન્ટ સર્જકો અને ડિજિટલ ન્યૂઝ પબ્લિશર્સે સરકારને આવી માહિતી યોગ્ય રીતે આપી છે.

    ધ્યાનમાં રાખવાની વાત એ છે કે યુટ્યુબ દ્વારા સરકારના આદેશોનું પાલન થાય તે પહેલા જ ધ્રુવ રાઠીએ તેના વિડીયોના સમસ્યારૂપ ભાગને એડિટ કરી દીધો હતો. કોઈ અંદરના વ્યક્તિએ તેને સરકારી કાર્યવાહી વિશે માહિતી આપ્યા વિના, એક આશ્ચર્ય થાય છે કે શા માટે રાઠી તે જ વિડીયોને સંપાદિત કરશે જેને સરકાર અવરોધિત કરવા માંગે છે. વધુમાં, આંતરિક મદદ વિશેની અટકળોને જે બાબત વિશ્વાસ આપે છે, તે હકીકત એ છે કે યુટ્યુબે સરકારી આદેશોનું પાલન કર્યું અને ધ્રુવ રાઠીના વિડીયો સિવાયના અન્ય તમામ વિડીયોને બ્લૉક કર્યા. આટલો વિલંબ સમજાવી શકાય તેમ નથી સિવાય કે યુટ્યુબમાં કોઈ વ્યક્તિ રાઠીને મદદ કરી રહ્યું હોય અને તેની સામગ્રીને અવરોધિત ન કરવા ઈચ્છતો હોય.

    જ્યારે YouTube એ ધ્રુવ રાઠી દ્વારા વિડીયો માટે અપવાદ દર્શાવ્યા પછી તેનું પાલન કર્યું છે, ત્યારે મોટી ટેક કંપનીઓને તેના પ્લેટફોર્મ પર ચોક્કસ વર્ણનને પ્રચલિત કરવામાં મદદ કરવા અંગેના પ્રશ્નો એ ચિંતાનો વિષય છે કે જે મોટી-ટેક કંપનીઓને ધ્યાનમાં રાખીને ભારત સરકારે તમામ ગંભીરતાથી વિચારવું જોઈએ. સરકાર દ્વારા જારી કરવામાં આવેલી આઇટી માર્ગદર્શિકાનો મુક્તિ સાથે ભંગ કરી રહ્યા છે.

    - Advertisement -

    સંબંધિત લેખો

    - Advertisement -

    તાજા સમાચાર

    ચૂકશો નહીં