Wednesday, July 24, 2024
More
    હોમપેજદેશન સપ્લાય કરવાની ક્ષમતા પર કામ કર્યું, ન બનાવ્યા સીવર ટ્રીટમેન્ટ પ્લાન્ટ:...

    ન સપ્લાય કરવાની ક્ષમતા પર કામ કર્યું, ન બનાવ્યા સીવર ટ્રીટમેન્ટ પ્લાન્ટ: દિલ્હી જળસંકટ માટે અન્ય કોઇ નહીં, કેજરીવાલ સરકાર જ જવાબદાર- આંકડાઓ આપે છે સાબિતી

    દિલ્હીમાં હાલ જોઈએ તેટલું પાણી સાફ કરવાની પ્લાન્ટની ક્ષમતા નથી. હાલ શહેર પાસે તેની પાણીની માગના ચોથા ભાગને પહોંચી વળવાનાં સાધનો નથી. તેની સારવાર કરવાને બદલે દિલ્હીની કેજરીવાલ સરકાર પોતાના મંત્રીઓને ધરણાં પર બેસાડવામાં અને અન્ય રાજ્યો પર આરોપ લગાવવામાં વ્યસ્ત છે. 

    - Advertisement -

    કાળઝાળ ગરમી વચ્ચે દેશની દિલ્હી જળસંકટ સામે ઝઝૂમી રહ્યું છે. રાજધાનીમાં રહેતી વસ્તીનો મોટો હિસ્સો આકરા તડકા વચ્ચે પાણી માટે તરસી રહ્યો છે. દિલ્હીના વીઆઈપી વિસ્તારોમાં પણ બાળકોથી માંડીને વૃદ્ધો પણ પાણીના ટેન્કર પાછળ દોડી રહ્યાં છે. દિલ્હી જલ બોર્ડ તરફથી પાણી તો આવે છે, પણ ગંદુ. આવી અવ્યવસ્થાની સ્થિતિ કેમ સર્જાઇ, તે જાણવું હોય તો બીજું કશું નહીં પરંતુ આમ આદમી પાર્ટીની અરવિંદ કેજરીવાલ સરકારના દસ્તાવેજો જ પૂરતા છે. 

    સરકારી દસ્તાવેજો દર્શાવે છે કે છેલ્લાં 9-10 વર્ષમાં દિલ્હીમાં પાણી પુરવઠો વધારવા અંગે કોઈ કામ કરવામાં આવ્યું નથી. દિલ્હીના પાણી પુરવઠા પરના ખર્ચમાં પણ ઘટાડો કરવામાં આવ્યો છે. જે ખર્ચનું આયોજન કરવામાં આવી રહ્યું છે તેનો અડધો ભાગ જ તેને આપવામાં આવી રહ્યો છે. બીજી તરફ દિલ્હીની વસ્તી વધી રહી છે.

    રાજધાનીમાં પાણીની માંગમાં પણ પાછલાં વર્ષો કરતાં લગભગ 30 ટકાનો વધારો થયો છે, પરંતુ ધરણાં-પ્રદર્શનવાળી સરકાર જમીની સ્તરે નક્કર કામો કરવામાં અસમર્થ રહી છે. દિલ્હીના આર્થિક સરવેમાં અરવિંદ કેજરીવાલની સરકારના દાવાઓનો તેમણે પોતે જ પર્દાફાશ કર્યો છે. આ આર્થિક સરવેમાં ઘણા ચોંકાવનારા ખુલાસા થયા છે.

    - Advertisement -

    પાણી પુરવઠા પર કોઇ કામ કરવામાં ન આવ્યું 

    અન્ય રાજ્યોમાં પોતાની નિષ્ફળતાઓને જવાબદાર ઠેરવતા કેજરીવાલે 2015માં કાયમી ધોરણે સત્તામાં આવ્યા બાદ દિલ્હીમાં પાણી પુરવઠાની ક્ષમતામાં કોઇ ઉમેરો કર્યો નથી. આ ક્ષેત્રમાં તેમનું કામ નહિવત્ છે. શીલા દીક્ષિતની (જેઓ કેજરીવાલ અગાઉ સત્તામાં હતાં) સરખામણીમાં તેઓ ક્યાંય નજીક નથી. 

    દિલ્હીને વિવિધ સ્રોતોમાંથી પાણી મળે છે અને તેને સાફ કરવા માટે ટ્રીટમેન્ટ પ્લાન્ટમાં મોકલવામાં આવે છે. દિલ્હી સરકારનો 2023-24નો આર્થિક સરવે દર્શાવે છે કે વર્ષ 2006માં દિલ્હીમાં આ પાણીને સાફ કરવાની કુલ ક્ષમતા 65 કરોડ ગેલન પ્રતિ દિવસ હતી. શીલા દીક્ષિત સરકાર દરમિયાન દર વર્ષે તેમાં વધારો થઈ રહ્યો હતો.

    વર્ષ 2015 સુધીમાં તેની ક્ષમતા 90.6 કરોડ ગેલન પ્રતિ દિવસ થઈ ચૂકી હતી. એટલે કે 2006થી 2013 વચ્ચે દિલ્હીની જળ શુદ્ધિકરણ ક્ષમતામાં 39 ટકાનો વધારો થયો છે. ત્યારબાદ કેજરીવાલે સત્તામાં આવીને મફત પાણી આપવાનું વચન આપ્યું. 2015થી આજદિન કેજરીવાલ સત્તામાં રહ્યા છે. 

    તેમના શાસનકાળ દરમિયાન દિલ્હીની જળ શુદ્ધિકરણ ક્ષમતામાં પ્રતિદિન માત્ર 40 મિલિયન ગેલનનો વધારો થયો અને આ ક્ષમતા દરરોજ 946 મિલિયન ગેલન સુધી પહોંચી. એટલે કે, જ્યારે 2006-15 ની વચ્ચે વધારો 39% હતો, 2015-2024માં તેનું પ્રમાણ માત્ર 4% જેટલું હતું. આ સરખામણી ઉપર આપેલા આલેખ પરથી સરળતાથી સમજી શકાય છે.

    9 વર્ષમાં પાણીની માંગ 26% જેટલી વધી 

    કેજરીવાલ સરકારની આ નિષ્ફળતાનું નુકસાન દિલ્હીવાસીઓને ભોગવવું પડે છે. કેજરીવાલ સરકારની આ નિષ્ફળતા વચ્ચે દિલ્હીમાં દર વર્ષે પાણીની માંગ વધી રહી છે. વર્ષ 2006માં દિલ્હીમાં પાણીની માગ 96.3 કરોડ ગેલન પ્રતિદિન હતી, જે 2015 સુધીમાં વધીને 1020 મિલિયન ગેલન/દિવસ થઈ ગઈ હતી. 2023-24 માટે દિલ્હીની પાણીની માંગ વધુ વધીને 1290 મિલિયન ગેલન/ દિવસ થઈ ગઈ છે.

    આવી સ્થિતિમાં, એટલું સ્પષ્ટ છે કે વર્ષ 2015માં દિલ્હીમાં આવતા પાણીની રોજિંદી માંગનું 94% પાણી સાફ કરવાની ક્ષમતા હતી, જે 2024 આવતાં સુધીમાં 73% પર આવી ગઈ છે. એટલે કે, દિલ્હીમાં હાલ જોઈએ તેટલું પાણી સાફ કરવાની પ્લાન્ટની ક્ષમતા નથી. હાલ શહેર પાસે તેની પાણીની માગના ચોથા ભાગને પહોંચી વળવાનાં સાધનો નથી. તેની સારવાર કરવાને બદલે દિલ્હીની કેજરીવાલ સરકાર પોતાના મંત્રીઓને ધરણાં પર બેસાડવામાં અને અન્ય રાજ્યો પર આરોપ લગાવવામાં વ્યસ્ત છે. 

    સીવર ટ્રીટમેન્ટ ક્ષમતા પર પણ કોઇ કામ નહીં

    કેજરીવાલ સરકારે પાણી સાફ કરવાની ક્ષમતા વધારવાનું કામ તો ન જ કર્યું, પરંતુ તેમણે દિલ્હીમાંથી બહાર નીકળતા સીવરેઝની સફાઇ પર પણ કોઇ ધ્યાન આપ્યું નહીં. દિલ્હીના તમામ સીવર ટ્રીટમેન્ટ પ્લાન્ટની કુલ ક્ષમતા એટલી જ છે જે 2015માં હતી. 2006માં દિલ્હીના તમામ સીવર ટ્રીટમેન્ટ પ્લાન્ટની કુલ ક્ષમતા પ્રતિદિન 512 મિલિયન ગેલન હતી. 2015 સુધીમાં તે 613 મિલિયન ગેલન પ્રતિ દિવસ પર પહોંચી. એટલે કે, તેમાં 6 વર્ષની અંદર લગભગ 100 મિલિયન ગેલન પ્રતિદિનનો વધારો થયો હતો. 

    દિલ્હી સરકારના 2023-24ના આર્થિક સર્વેક્ષણમાં બતાવવામાં આવ્યું છે કે માર્ચ 2023 માં 632 મિલિયન ગેલન પ્રતિ દિવસ ની ક્ષમતાવાળા ગટર ટ્રીટમેન્ટ પ્લાન્ટ છે. એટલે કે, 2015 થી 2023 ની વચ્ચે, કેજરીવાલ સરકારે ગટરની સારવાર ક્ષમતામાં દરરોજ માત્ર 19 મિલિયન ગેલનનો વધારો કર્યો છે, જ્યારે તેમની પાછલી સરકારે દરરોજની ક્ષમતામાં 100 મિલિયન ગેલનનો વધારો કર્યો હતો.

    દિલ્હી સરકારના 2023-24ના આર્થિક સર્વેક્ષણમાં જણાવવામાં આવ્યું છે કે માર્ચ 2023માં 632 મિલિયન ગેલન પ્રતિ દિવસની ક્ષમતાવાળા સીવર ટ્રીટમેન્ટ પ્લાન્ટ છે. એટલે કે, 2015થી 2023 વચ્ચે કેજરીવાલ સરકારે સીવર ટ્રીટમેન્ટ ક્ષમતામાં માત્ર 19 મિલિયન ગેલન/દિવસનો વધારો કર્યો છે, જ્યારે તેમની પાછલી સરકારે 100 મિલિયન ગેલન/દિવસની ક્ષમતા કરી હતી. 

    દિલ્હીની ગટરમાંથી આવતા પાણીને સાફ કરવામાં રોકાણ ન કરવાથી દિલ્હીને બે રીતે નુકસાન થઈ રહ્યું છે. પહેલી વાત એ કે ગંદુ પાણી સાફ થતું નથી અને દિલ્હીની જનતાને પરત મળી રહ્યું નથી, જેના કારણે પાણીની તંગી વધુ વધી રહી છે. સાથે સાથે આ ગંદુ પાણી શુદ્ધ પાણીના સ્ત્રોતમાં ભળી જવાના કારણે પણ વધુ મુશ્કેલી ઉભી થાય છે. વિશેષજ્ઞોનું કહેવું છે કે જો લાંબા સમય સુધી આમ ન કરવામાં આવે તો સ્વચ્છ પાણીના સ્ત્રોતોની ક્ષમતા પણ ઘટી જાય છે.

    પાણીના ખર્ચમાં પણ થઈ રહ્યો છે ઘટાડો

    દિલ્હીની કેજરીવાલ સરકાર એક તરફ મોટા મોટા મોટા વાયદાઓ કરે છે, ત્યારે જમીન પર કામ કરતી વખતે તેના તમામ વાયદાઓ ઠેરના ઠેર રહી જાય છે. દિલ્હી સરકારના આર્થિક સરવે અનુસાર દર વર્ષે રાજ્યમાં જેટલી રકમની યોજનાઓ બનાવવામાં આવી રહી છે, તેનો ખર્ચ કરવામાં આવી રહ્યો નથી. છેલ્લાં ત્રણ વર્ષમાં તેમાં ધરખમ ઘટાડો થયો છે. આર્થિક સરવે મુજબ વર્ષ 2020-21 દરમિયાન દિલ્હીની યોજના પાણીની તંગીને પહોંચી વળવા માટે 4004 કરોડ રૂપિયા ખર્ચ કરવાની હતી. તેની સરખામણીએ માત્ર ₹3584 કરોડ જ ફાળવવામાં આવ્યા.

    વર્ષ 2021-22 દરમિયાન ₹2951 કરોડ મંજૂર કરવામાં આવ્યા હતા, પરંતુ તે વર્ષે માત્ર ₹1892 કરોડ જ રિલીઝ કરવામાં આવ્યા. 2022-23માં મંજૂર થયેલા બજેટનો અડધો ભાગ જ જાહેર કરવામાં આવ્યો હતો. 2022-23માં દિલ્હીમાં પાણી સંબંધિત સુવિધાઓ પર ₹ 6344 કરોડનો ખર્ચ મંજૂર કરવામાં આવ્યો હતો. તેની સરખામણીમાં માત્ર ₹3171 કરોડ જ બહાર પાડવામાં આવ્યા હતા.

    નવી જળ શુદ્ધિકરણ ક્ષમતાનો વિકાસ ન કરવો, ગટર વ્યવસ્થામાં વધારો ન કરવો અને પાણી પુરવઠા પર ખર્ચ ન કરવો એ દિલ્હીમાં વર્તમાન જળ સંકટનાં મુખ્ય કારણો છે. દિલ્હીની ‘આપ’ સરકાર હરિયાણા અને હિમાચલ પ્રદેશ પર દોષનો ટોપલો ઢોળીને આ નિષ્ફળતાથી બચવાનો પ્રયાસ કરી રહી છે. તેના મંત્રીઓ કેન્દ્ર સરકારને પત્રો લખી રહ્યા છે, આક્ષેપો કરી રહ્યા છે અને પ્રતિઆક્ષેપો કરી રહ્યા છે પરંતુ જમીની સ્તર પર કામ કરી રહ્યા નથી. માત્ર મોટી-મોટી વાતો કરવામાં આવી રહી છે. 

    - Advertisement -
    Join OpIndia's official WhatsApp channel

    સંબંધિત લેખો

    - Advertisement -

    તાજા સમાચાર

    ચૂકશો નહીં